Hazımsızlık (dispepsi), karnın üst bölgesinde aÄŸrı, erken doyma, ÅŸiÅŸkinlik, bulantı hissi gibi yakınmalarla tarif edilen bir rahatsızlıktır.  Ancak toplumun ortalama dörtte birinde bu yakınmalar uzun süreli olarak bulunur ya da sık nükseder. Ä°ç Hastalıkları ve Gastroenteroloji Uzmanı Doç. Dr. Bahattin Çiçek, hazımsızlık diye tarif edilen durumun tek bir hastalık olmadığını, bazı durumlarda hazımsızlığı yapan görülür ve organik bir hastalık olduÄŸunu belirterek ÅŸunları söyledi:

* Yemek borusunda reflü olması
* Safra kesesi hastalıkları
* Pankreas hastalıkları
* Mide ülser veya kanseri
* Aspirin veya romatizma ilaçlarının kullanımı

AZ HAREKET, KÄ°LO ALMAK DA HAZIMSIZLIK YAPAR

Hastaların üçte ikisini oluÅŸturan fonksiyonel hazımsızlıkta ise kesin bilinen bir neden yoktur. Ancak bu kiÅŸilerde de büyük oranda sorumlu olduÄŸu düÅŸünülen durumlar vardır. ÖrneÄŸin bu kiÅŸilerin büyük kısmı yakınmalarının yemeklerle iliÅŸkili olduÄŸunu belirtirler. Az yemekle hemen doyduklarını, ÅŸiÅŸtiklerini bazen de açlıkla midelerinin aÄŸrıdığını belirtirler. Dolayısı ile mide hareketlerinde, boÅŸalmasında sorun olması veya mide asidine kiÅŸinin duyarlı olması fonksiyonel hazımsızlıktan sorumlu olabilir. Hareket azlığı, kilo alımı mide barsak hareketlerinin yavaÅŸlaması sonucu hazımsızlığa neden olur. Helikobakter pylori mikrobu ülkemizde yaygın olarak bulunmaktadır. Bu mikrobun hazımsızlıktaki rolü net deÄŸildir. Helikobakter mikrobu ortadan kaldırıldığında hastaların ancak onda birinde kalıcı rahatlama saÄŸlanabilmektedir. Stres muhtemelen kiÅŸinin hazımsızlığı daha ciddiye almasına, daha çok sorun etmesine neden olmaktadır. Anksiyetesi olan kiÅŸiler diÄŸerlerine göre daha çok hekime baÅŸvurmaktadır.

45 YAÅž ÜZERÄ°NDEKÄ°LERDE HAZIMSIZLIK ARAÅžTIRILMALI

Öncelikle hazımsızlığın altta yatan ciddi bir hastalığın yansıması olup olmadığının bilinmesi gerekir. Hekimin görevi hazımsızlık ÅŸeklinde belirti veren mide ya da mide dışı ciddi organik nedenleri fonksiyonel hazımsızlıktan ayırt etmektir. Hazımsızlık sık görüldüÄŸü ve genellikle tetkiklerde ciddi bir bozukluk saptanmadığı için her hazımsızlık tanımlayan kiÅŸinin araÅŸtırılması önerilmez. KiÅŸide ciddi bir hastalık varlığını düÅŸündüren sebepsiz kilo kaybı, lokma yutmada güçlük, inatçı kusmalar, kansızlık, dışkı veya kusmukta kan olması durumunda veya hazımsızlık tanımlayan kiÅŸi 45 yaşın üzerinde ise araÅŸtırılması gerekir. Yemek borusu, mide ve oniki parmak bağırsağının görüntülenmesini saÄŸlayan endoskopi, hazımsızlıkta tercih edilmesi gereken testtir. Organik hastalıkların dışlanması durumunda fonksiyonel hazımsızlığın kiÅŸi için önemi yaÅŸam kalitesini bozması, iÅŸgücü kaybına neden olabilmesidir. Fonksiyonel hazımsızlık ilerleyici bir hastalık deÄŸildir. Ancak çalışmalar göstermiÅŸtir ki zaman zaman rahatlamalar olmasına raÄŸmen fonksiyonel hazımsızlığı olan kiÅŸilerin önemli kısmında uzun dönemde de bu yakınmalar devam etmektedir. Hazımsızlığın giderilmesinde ilaç tedavisi uygulanırken, mide asidini baskılayıcı ya da mide hareketlerini uyarıcı ilaçlar kullanılmaktadır. EÄŸer uygun bir ilaç tedavisi ile yakınmalarda belirgin bir düzelme saÄŸlanamıyorsa hekimin yeniden deÄŸerlendirmesi gerekir.

HAZIMSIZLIK ÇEKENLERE ÖNERÄ°LER

* Yeme alışkanlığınızı gözden geçirin
* Hazımsızlık yaptığını bildiğiniz besinlerden sakının
* Ağır, yağlı yiyecekler yemeyin
* Fazla yemeyin
* AkÅŸam geç saatlerde yemeyin
* Hızlı yemeyin
* Egzersiz öncesi yemeyin
* Sigara içmeyin
* Alkolden sakının, özellikle akÅŸamları fazla almayın
* Sağlıklı bir kiloda kalın
* Haftanın 4-5 günü en az yarım saat egzersiz yapın